Tranh chấp về lối đi qua: Hướng giải quyết theo quy định pháp luật
Trong thực tiễn sử dụng đất, tranh chấp về lối đi qua giữa các chủ sử dụng đất liền kề xảy ra khá phổ biến, đặc biệt trong trường hợp một thửa đất bị các bất động sản khác bao quanh và không có lối ra đường công cộng. Khi phát sinh tranh chấp, nhiều người băn khoăn không biết phải giải quyết như thế nào để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Vậy phương hướng giải quyết tranh chấp về lối đi qua được thực hiện ra sao? Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ xin cung cấp thông tin cụ thể trong bài viết dưới đây.
1. Tranh chấp về lối đi qua – quyền mở lối đi khi bất động sản bị vây bọc
Theo quy định tại Điều 254 Bộ luật Dân sự năm 2015, trong trường hợp một bất động sản bị các bất động sản khác bao quanh mà không có hoặc không đủ lối đi ra đường công cộng, chủ sở hữu bất động sản đó có quyền yêu cầu các chủ sở hữu bất động sản liền kề dành cho mình một lối đi hợp lý trên phần đất của họ.
Lối đi được mở phải đáp ứng yêu cầu hợp lý, bảo đảm nhu cầu đi lại và sinh hoạt của người có đất bị vây bọc, đồng thời hạn chế tối đa việc gây ảnh hưởng hoặc phiền hà đến quyền sử dụng đất của các chủ đất liền kề. Vị trí, chiều rộng, chiều cao của lối đi sẽ do các bên thỏa thuận trên cơ sở bảo đảm thuận tiện cho việc đi lại.
Trong trường hợp các bên không đạt được sự thống nhất về lối đi qua, người có quyền lợi liên quan có thể yêu cầu Tòa án hoặc cơ quan có thẩm quyền xem xét, xác định vị trí và kích thước lối đi phù hợp theo quy định pháp luật.
2. Trường hợp bị vây bọc bởi nhiều thửa đất, mở lối đi theo hướng nào?
Khi một thửa đất bị bao quanh bởi nhiều thửa đất khác nhau, việc xác định hướng mở lối đi cần được xem xét dựa trên nhiều yếu tố nhằm bảo đảm tính hợp lý và thuận tiện. Cụ thể, lối đi được lựa chọn thường căn cứ vào các tiêu chí sau:
Ưu tiên lựa chọn lối đi có chiều dài ngắn nhất để hạn chế ảnh hưởng đến các bất động sản liền kề.
Lối đi phải thuận tiện cho việc đi lại, đồng thời không gây cản trở hoặc ảnh hưởng lớn đến việc sử dụng đất của chủ sở hữu đất vây bọc.
Bảo đảm đây là lối đi duy nhất để bất động sản bị vây bọc có thể tiếp cận đường công cộng.
Xem xét lối đi đã tồn tại từ trước (nếu có) nhằm bảo đảm tính ổn định trong quá trình sử dụng đất.
Việc cân nhắc các yếu tố trên giúp xác định hướng mở lối đi một cách hợp lý, hài hòa quyền lợi của các bên liên quan và hạn chế tối đa tranh chấp phát sinh.
>>> Xem thêm: Thời gian thực hiện dịch vụ sổ đỏ thường kéo dài bao lâu?
3. Hồ sơ, thủ tục khởi kiện khi phát sinh tranh chấp về lối đi qua
Khi không thể tự thỏa thuận, người có quyền lợi bị ảnh hưởng có thể thực hiện thủ tục khởi kiện để yêu cầu Tòa án giải quyết tranh chấp về lối đi qua. Trình tự, thủ tục được thực hiện theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, bao gồm các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ khởi kiện tranh chấp về lối đi qua
Hồ sơ khởi kiện cần chuẩn bị đầy đủ các giấy tờ sau:
Đơn khởi kiện theo đúng mẫu quy định của pháp luật.
Bản sao giấy chứng minh nhân dân, căn cước công dân hoặc hộ chiếu của người khởi kiện.
Các tài liệu, chứng cứ kèm theo để chứng minh quyền sử dụng đất và căn cứ phát sinh tranh chấp.
Bước 2: Nộp đơn khởi kiện
Người khởi kiện nộp hồ sơ tại Tòa án nhân dân cấp huyện nơi có bất động sản tranh chấp bằng một trong các hình thức sau:
Nộp trực tiếp tại Tòa án;
Gửi hồ sơ qua đường bưu điện;
Gửi trực tuyến thông qua Cổng thông tin điện tử của Tòa án (trong trường hợp Tòa án có triển khai hình thức này).
Bước 3: Xử lý đơn khởi kiện và thụ lý vụ án
Sau khi tiếp nhận đơn khởi kiện:
Thẩm phán sẽ xem xét nội dung đơn và yêu cầu sửa đổi, bổ sung nếu hồ sơ chưa đầy đủ hoặc chưa đúng quy định.
Trường hợp vụ án thuộc thẩm quyền, Tòa án sẽ ra thông báo thụ lý vụ án; nếu không thuộc thẩm quyền, hồ sơ sẽ được chuyển đến Tòa án có thẩm quyền giải quyết.
Bước 4: Chuẩn bị xét xử và tiến hành xét xử
Thời hạn chuẩn bị xét xử vụ án là 04 tháng, đối với vụ việc phức tạp có thể được gia hạn thêm 02 tháng.
Trong giai đoạn này, Thẩm phán tiến hành hòa giải giữa các bên và thu thập, đánh giá chứng cứ.
Sau khi kết thúc giai đoạn chuẩn bị, Tòa án sẽ ra quyết định đưa vụ án ra xét xử trong thời hạn 01 tháng, hoặc 02 tháng nếu có lý do chính đáng.
Sau khi Tòa án ban hành bản án sơ thẩm, các bên có quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật nếu thấy quyền và lợi ích hợp pháp của mình bị ảnh hưởng.
Kết luận
Như vậy, việc khởi kiện yêu cầu mở lối đi qua khi phát sinh tranh chấp bao gồm các bước cơ bản: chuẩn bị hồ sơ khởi kiện, nộp đơn tại Tòa án có thẩm quyền, xử lý và thụ lý vụ án, chuẩn bị xét xử và xét xử theo trình tự pháp luật. Việc nắm rõ quy định sẽ giúp người dân bảo vệ tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
Trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Tranh chấp về lối đi qua: Hướng giải quyết theo quy định pháp luật”. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
