Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệuViệc cố ý xây dựng và sử dụng song song hai hệ thống sổ kế toán nhằm che giấu doanh thu, chi phí để giảm nghĩa vụ thuế không chỉ vi phạm nghiêm trọng quy định về kế toán mà còn tiềm ẩn rủi ro pháp lý rất lớn đối với cá nhân, doanh nghiệp. Hãy cùng Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây.
>>> Có thể bạn quan tâm: Thủ tục công chứng hợp đồng mua bán nhà chung cư được thực hiện qua mấy bước?
Lập hai sổ kế toán: Có thể đối mặt mức phạt đến 20 năm tù
Thực tế, hành vi duy trì hai hệ thống sổ kế toán (thường gọi là “lập hai sổ”) được hiểu là việc doanh nghiệp cố tình che giấu doanh thu, quy mô hoạt động sản xuất kinh doanh với cơ quan thuế nhằm mục đích gian lận, trốn thuế.
Hành vi này không chỉ gây thất thu cho ngân sách nhà nước mà còn làm méo mó môi trường cạnh tranh, ảnh hưởng tiêu cực đến kỷ cương pháp luật và niềm tin của xã hội trong việc tuân thủ nghĩa vụ thuế.
Theo khoản 10 Điều 13 Luật Kế toán 2015, pháp luật nghiêm cấm việc lập từ hai hệ thống sổ kế toán tài chính trở lên hoặc công bố báo cáo tài chính có số liệu không thống nhất trong cùng một kỳ kế toán.
Tùy theo mức độ vi phạm, doanh nghiệp có thể bị xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự như sau:
Xử phạt hành chính
Căn cứ khoản 4 Điều 9 Nghị định 41/2018/NĐ-CP, hành vi để ngoài sổ kế toán tài sản hoặc nợ phải trả của đơn vị (chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự) có thể bị phạt tiền từ 20 – 30 triệu đồng.
Ngoài ra, biện pháp khắc phục hậu quả là buộc phải ghi nhận đầy đủ các tài sản, công nợ đã bị bỏ ngoài sổ kế toán.
Truy cứu trách nhiệm hình sự
Theo Điều 221 Bộ luật Hình sự 2015 về tội vi phạm quy định kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, các khung hình phạt được quy định như sau:
>>> Xem thêm: Trường hợp sau khi tranh chấp đất đai có làm được dịch vụ sổ đỏ nhanh không?
– Khung 1: Người lợi dụng chức vụ, quyền hạn thực hiện các hành vi như giả mạo chứng từ, cung cấp thông tin sai lệch, để ngoài sổ kế toán tài sản, hủy hoại tài liệu kế toán hoặc lập hai hệ thống sổ kế toán… gây thiệt hại từ 100 triệu đến dưới 300 triệu đồng (hoặc dưới 100 triệu đồng nhưng tái phạm) sẽ bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 – 05 năm.
– Khung 2: Trường hợp phạm tội có tổ chức, vì vụ lợi, sử dụng thủ đoạn tinh vi hoặc gây thiệt hại từ 300 triệu đến dưới 01 tỷ đồng sẽ bị phạt tù từ 03 – 12 năm.
– Khung 3: Nếu gây thiệt hại từ 01 tỷ đồng trở lên, mức phạt tù có thể lên tới 10 – 20 năm.
Ngoài ra, người vi phạm còn có thể bị áp dụng hình phạt bổ sung như cấm đảm nhiệm chức vụ, hành nghề từ 01 – 05 năm hoặc bị tịch thu một phần hay toàn bộ tài sản.
Cơ quan thuế tăng cường kiểm soát hành vi lập hai sổ kế toán
Ngày 31/3/2026, Cục Thuế ban hành Công văn 1902/CT-CĐS yêu cầu các đơn vị cung cấp giải pháp hóa đơn điện tử phối hợp nhằm ngăn chặn hành vi sử dụng hai hệ thống sổ kế toán để gian lận thuế.
Theo nội dung công văn, cơ quan thuế đã phát hiện một số doanh nghiệp sử dụng phần mềm để vận hành đồng thời hai hệ thống sổ trong cùng kỳ kế toán. Trong đó, một hệ thống dùng để báo cáo cơ quan thuế, còn hệ thống kia phản ánh doanh thu thực tế nhằm giảm số thuế phải nộp. Đây được xác định là hành vi vi phạm nghiêm trọng pháp luật.
Văn bản cũng dẫn chiếu các quy định liên quan như Luật Kế toán 2015 (cấm lập hai sổ kế toán), Luật Quản lý thuế 2019 (yêu cầu kê khai trung thực, đầy đủ và coi việc không ghi nhận doanh thu là hành vi trốn thuế), cùng Bộ luật Hình sự 2015 (quy định xử lý hình sự đối với hành vi vi phạm). Theo đó, mọi nghiệp vụ kinh tế phát sinh phải được ghi nhận trên một hệ thống sổ kế toán duy nhất.
Để phòng ngừa và phát hiện gian lận, Cục Thuế yêu cầu các đơn vị cung cấp phần mềm không được phát triển hoặc hỗ trợ chức năng cho phép vận hành hai hệ thống sổ kế toán song song; đồng thời cần tích hợp các công cụ cảnh báo, lưu vết thay đổi dữ liệu và phát hiện dấu hiệu bất thường.
Bên cạnh đó, các hệ thống phần mềm bán hàng, kế toán và hóa đơn điện tử phải được kết nối, đảm bảo truyền đầy đủ dữ liệu giao dịch đến cơ quan thuế; đồng thời phối hợp cung cấp thông tin đối với các khách hàng có dấu hiệu vi phạm.
Ngoài ra, các tổ chức cung cấp phần mềm phải lập danh sách khách hàng sử dụng phần mềm kế toán tính đến ngày 31/3/2026, gửi về cơ quan thuế trước ngày 08/4/2026 và thực hiện cập nhật định kỳ hàng tháng theo yêu cầu.
>>> Xem thêm: Đâu là văn phòng công chứng gần nhất tại Hà Nội hỗ trợ công chứng nhà đất nhanh?
Trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Lập hai sổ kế toán bị xử lý thế nào?”. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:
VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ
Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà
VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012, có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:
- Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
- Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
- Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
- Xem thêm…
- Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
- Hotline: 0966.22.7979
- Email: ccnguyenhue165@gmail.com
XEM THÊM CÁC TỪ KHÓA TÌM KIẾM:
>>> Công chứng văn bản chấm dứt hợp đồng mua bán nhà đất được thực hiện thế nào?
>>> Thủ tục làm sổ đỏ lần đầu năm 2026: Giấy tờ, chi phí bao nhiêu?
>>> Địa chỉ văn phòng dịch thuật đa ngôn ngữ lấy ngay tại Hà Nội.
>>> Công chứng thừa kế có cần có mặt tất cả các đồng thừa kế không?
>>> 03 rủi ro cần biết khi mua chung cư mini hiện nay