Đất khai hoang được sử dụng khá phổ biến từ nhiều năm trước, đặc biệt vào giai đoạn những năm 90 trở về trước. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ đất khai hoang là gì, có được cấp Sổ đỏ hay không và cần đáp ứng những điều kiện nào? Để giải đáp thắc mắc này, hãy cùng Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ tìm hiểu thông tin qua bài viết dưới đây.

>>> Xem thêm: Khi có đồng sở hữu, công chứng mua bán nhà đất cần những điều kiện gì?

Đất khai hoang là gì?

Hiện nay, pháp luật đất đai chưa có quy định cụ thể giải thích khái niệm “đất khai hoang”.

Trước đây, khoản 1 Điều 2 Thông tư 52/2014/TT-BNNPTNT từng quy định:

“Đất khai hoang là đất đang bị bỏ hoang hóa hoặc các loại đất khác đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt quy hoạch cho mục đích sản xuất nông nghiệp”.

Tuy nhiên, đây không phải văn bản chuyên ngành về đất đai và Thông tư này cũng đã hết hiệu lực từ ngày 27/11/2017 nên hiện nay không còn được áp dụng.

Trên thực tế, “đất khai hoang” là cách gọi quen thuộc của người dân để chỉ phần đất trước đây chưa có người sử dụng hoặc đang bỏ hoang, sau đó được cá nhân, hộ gia đình tự khai phá và đưa vào sử dụng.

Có thể hiểu đơn giản, đất khai hoang là phần đất chưa được giao hoặc cho thuê theo quy định nhưng đã được người dân tự khai phá, sử dụng ổn định trên thực địa mà chưa hoàn tất thủ tục pháp lý về quyền sử dụng đất.

Đất khai hoang có được cấp Sổ đỏ không?

Phần lớn đất khai hoang hiện nay được xem là đất không có giấy tờ về quyền sử dụng đất theo quy định tại Điều 138 Luật Đất đai 2024.

Đất khai hoang

Mặc dù không có giấy tờ nhưng hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất khai hoang vẫn có thể được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nếu đáp ứng đủ điều kiện theo từng trường hợp cụ thể dưới đây.

* Trường hợp 1: Đất sử dụng trước ngày 18/12/1980

Nếu người sử dụng đất được UBND cấp xã xác nhận đất sử dụng ổn định, không có tranh chấp thì được xem xét cấp Giấy chứng nhận như sau:

(i) Đối với thửa đất có nhà ở hoặc công trình phục vụ đời sống mà diện tích bằng hoặc lớn hơn hạn mức công nhận đất ở thì diện tích được công nhận là đất ở bằng hạn mức theo quy định và không phải nộp tiền sử dụng đất.

Nếu diện tích xây dựng thực tế lớn hơn hạn mức công nhận thì phần vượt hạn mức sẽ phải nộp tiền sử dụng đất theo quy định hiện hành.

>>> Xem thêm: Tìm các văn phòng công chứng thực hiện dịch vụ sang tên sổ đỏ nhanh, giao ngay trong ngày.

(ii) Trường hợp diện tích thửa đất nhỏ hơn hạn mức công nhận đất ở thì toàn bộ diện tích thửa đất được công nhận là đất ở và không phải nộp tiền sử dụng đất.

(iii) Đối với đất sử dụng vào mục đích sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp, thương mại hoặc dịch vụ thì diện tích được công nhận căn cứ vào thực tế sử dụng. Hình thức sử dụng đất được xác định tương tự như trường hợp Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất với thời hạn sử dụng ổn định lâu dài.

(iv) Phần diện tích còn lại sau khi xác định đất ở hoặc đất phi nông nghiệp sẽ được xử lý theo hiện trạng sử dụng:

  • Nếu đang sử dụng vào mục đích phi nông nghiệp không phải đất ở thì được công nhận theo mục đích đang sử dụng.
  • Nếu là đất nông nghiệp thì được công nhận theo hình thức Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất.
  • Nếu có nhu cầu chuyển sang đất phi nông nghiệp và phù hợp quy hoạch thì được xem xét công nhận nhưng phải nộp tiền sử dụng đất theo quy định.

* Trường hợp 2: Đất sử dụng từ ngày 18/12/1980 đến trước ngày 15/10/1993

Nếu được UBND cấp xã xác nhận đất không tranh chấp thì người sử dụng đất được xem xét cấp Sổ đỏ theo nguyên tắc tương tự trường hợp 1.

(i) Đối với đất có nhà ở hoặc công trình phục vụ đời sống, diện tích đất ở được công nhận theo hạn mức công nhận đất ở và không phải nộp tiền sử dụng đất trong hạn mức.

Trường hợp diện tích xây dựng lớn hơn hạn mức thì phần vượt hạn mức phải nộp tiền sử dụng đất.

(ii) Nếu diện tích đất nhỏ hơn hạn mức công nhận đất ở thì toàn bộ diện tích được công nhận là đất ở và không phải nộp tiền sử dụng đất.

(iii) Đối với đất sử dụng cho sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp, thương mại, dịch vụ thì việc công nhận quyền sử dụng đất được áp dụng tương tự trường hợp 1.

(iv) Đối với diện tích còn lại sau khi xác định đất ở hoặc đất sản xuất kinh doanh thì việc công nhận được căn cứ theo hiện trạng sử dụng đất thực tế.

Đất khai hoang

* Trường hợp 3: Đất sử dụng từ ngày 15/10/1993 đến trước ngày 01/7/2014

Nếu đang sử dụng ổn định và được UBND cấp xã xác nhận không tranh chấp thì người sử dụng đất vẫn được xem xét cấp Giấy chứng nhận.

(i) Đối với đất có nhà ở hoặc công trình phục vụ đời sống, diện tích đất ở được công nhận theo hạn mức giao đất ở tại địa phương.

Nếu diện tích xây dựng thực tế lớn hơn hạn mức giao đất ở thì được công nhận theo diện tích thực tế đã xây dựng.

>>> Xem thêm: Công chứng văn bản thừa kế bất động sản có phải thủ tục bắt buộc không?

(ii) Nếu diện tích thửa đất nhỏ hơn hạn mức giao đất ở thì toàn bộ diện tích được công nhận là đất ở.

(iii) Đối với đất sử dụng cho mục đích sản xuất, kinh doanh phi nông nghiệp, thương mại hoặc dịch vụ thì việc công nhận được thực hiện tương tự như các trường hợp nêu trên.

(iv) Phần diện tích còn lại tiếp tục được xác định dựa trên hiện trạng sử dụng thực tế.

(v) Trong trường hợp này, người sử dụng đất phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật.

* Trường hợp 4: Nhiều người cùng sử dụng một thửa đất

Nếu một thửa đất có nhiều hộ gia đình, cá nhân cùng sử dụng thì hạn mức đất ở sẽ được tính bằng tổng hạn mức của tất cả các hộ, cá nhân đó.

Trường hợp một hộ gia đình hoặc cá nhân sử dụng nhiều thửa đất khác nhau và được xác nhận đã sử dụng ổn định trước ngày 15/10/1993 thì hạn mức đất ở được xác định riêng cho từng thửa đất.

* Trường hợp 5: Người thuộc diện được giao đất nông nghiệp

Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ở hoặc đất phi nông nghiệp trước ngày 01/7/2024 mà:

  • Không có giấy tờ về quyền sử dụng đất;
  • Có hộ khẩu thường trú tại địa bàn kinh tế – xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn;
  • Được UBND cấp xã xác nhận đất không tranh chấp;

thì vẫn được cấp Giấy chứng nhận và không phải nộp tiền sử dụng đất.

Diện tích được công nhận thực hiện theo nguyên tắc áp dụng tại các trường hợp 1, 2, 3 và 4 nêu trên.

* Trường hợp 6: Đất nông nghiệp sử dụng ổn định

Hộ gia đình, cá nhân đang sử dụng đất ổn định vào mục đích nông nghiệp và được UBND cấp xã xác nhận không có tranh chấp thì được cấp Giấy chứng nhận theo hình thức Nhà nước giao đất không thu tiền sử dụng đất đối với phần diện tích đang sử dụng.

Như vậy, dù là đất khai hoang nhưng nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định của pháp luật thì vẫn có thể được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Có thể thấy, quy định về cấp Sổ đỏ cho đất khai hoang khá phức tạp vì còn phụ thuộc vào thời điểm sử dụng đất, hiện trạng sử dụng, nguồn gốc đất cũng như xác nhận của cơ quan địa phương. Do đó, để biết chính xác thửa đất có đủ điều kiện hay không cần xem xét hồ sơ và từng trường hợp cụ thể.

>>> Xem thêm: Khi sổ đỏ đang tranh chấp, có thể thực hiện công chứng thừa kế không?

Trên đây là giải đáp của chúng tôi về vấn đề “Đất khai hoang có được cấp Sổ đỏ không?”. Ngoài ra, nếu có bất kỳ thắc mắc nào hoặc cần hỗ trợ pháp lý, quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ theo thông tin:

VĂN PHÒNG CÔNG CHỨNG NGUYỄN HUỆ

Miễn phí dịch vụ công chứng tại nhà

VPCC Nguyễn Huệ được thành lập từ ngày 03/10/2012, có địa chỉ trụ sở tại số 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, thành phố Hà Nội dưới sự điều hành của các Công chứng viên có trình độ và bề dày thành tích trong ngành pháp luật cũng như trong lĩnh vực công chứng:

  1. Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân Luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
  2. Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
  3. Công chứng viên Chu Cảnh Hưng: Đã từng làm 10 năm Viện phó viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Trưởng văn phòng công chứng Chu Cảnh Hưng.
  4. Công chứng viên Nguyễn Thị Kim Thanh: Là Luật sư, nguyên Trưởng Văn phòng công chứng tại Bắc Ninh với nhiều năm kinh nghiệm quản lý và điều hành nghiệp vụ. Chuyên gia dày dạn trong việc thẩm định hồ sơ pháp lý, giải quyết những hồ sơ khó và phức tạp một cách chuẩn xác nhất.
  5. Xem thêm…
  • Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Ô Chợ Dừa, Hà Nội
  • Hotline: 0966.22.7979
  • Email: ccnguyenhue165@gmail.com

XEM THÊM CÁC TỪ KHÓA TÌM KIẾM:

>>> Công chứng ủy quyền mua bán nhà đất cần chuẩn bị những giấy tờ gì?

>>> Khi có đồng sở hữu, công chứng mua bán nhà đất cần những điều kiện gì?

>>> Địa chỉ dịch thuật đa ngôn ngữ hiếm uy tín nhất tại Hà Nội

>>> Công chứng di chúc đối với người bị cụt tay được thực hiện thế nào?

>>> Những trường hợp mua đất không cần sang tên Sổ đỏ